0-TS Vô Vi Tông Thái
Tiểu Sử
Hành Trạng
6. Thiền sư Tông Thái ở Vô vi. Thiền sư Tông Thái ở Vô vi tại Hán châu, vốn người xứ Bồ thành. Từ khi ra cửa ải, Sư vân du khắp các tùng xã, đến nơi Ngũ tổ (Thiền sư Diễn). Ngày cáo Hương, Thiền sư Diễn nêu cử câu thoại Triệu Châu tẩy rửa bình bát khiến Sư tham. Ðến lúc vào thất, lại nêu cử câu thoại ấy hỏi Sư: “Triệu Châu hướng đến đó nói gì, vị Tăng ấy bèn tỏ ngộ ngay?” Sư đáp: “ngươi rửa bình bát đi”. Thiền sư Diễn bảo: “Ông chỉ biết việc trên đường, chẳng biết mùi vị đượm trên đường”. Sư nói: “Ðã biết việc trên đường, trên đường có lắm mùi vị”. Thiền sư Diễn hỏi: “Ông chẳng biết ư?” Lại hỏi: “Ông từng đếc Chiếc giang chưa?” Sư đáp: “Chưa đến”. Lại bảo: “Ông chưa tỏ ngộ”. Từ đó, trải suốt năm năm, Sư chẳng thể đối đáp. Một ngày nọ, Thiền sư Diễn lên giảng đường trông nhìn khắp đại chúng rồi bảo: “Tám mươi công công trục cầu lụa”. Xong, bèn xuống khỏi tòa, Sư hân hoan ra giữa chúng hỏi: “Hòa thượng thử trục một trục xem?” Thiền sư Diễn liền đưa tay làm thế đanh trống nhạc, kéo giữ ngữ âm thục xướng Ba Miên Châu ca rằng: “Núi đậu tử đánh trống ngoái gạch, núi Dương Bình buông rải mưa trắng, mưa trắng xuống lấy Long nữ dệt được hai trượng năm lụa quyên, một nửa thuộc La giang, một nửa thuộc Huyền võ”. Nghe thế, Sư đại ngộ, bèn bưng miệng Thiền sư Diễn mà bảo rằng: “Chỉ tiêu xướng đến trong đó”. Thiền sư Diễn cười lớn mà trở về. Về sau, Sư trở lại đất Thục, bến chúng thỉnh mời Sư khai đường giảng pháp tại vô vi, chuyển dời chánh pháp. Có lúc lên giảng đường, Sư bảo: “Một đại sự nhân duyên này, từ khi Ðức Thế Tôn nắm cành hoa, Tôn giả Ca-diếp mỉm cười, Ðức Thế Tôn bảo: “Ta có chánh pháp nhãn tạng phân giao cho Ma-ha Ðại Ca-diếp”. Từ đó trở về sau, từng đèn đèn tiếp nối, Tổ Tổ tương truyền, mãi đến nay đây lâu dài chẳng rơi lạc. Ngay như được khắp đất mọc hoa, nên gọi là Niết-bàn diệu tâm, cũng gọi là bản tâm, cũng gọi là bản tánh, cũng gọi là mặt mắt xưa nay, cũng gọi là Ðệ nhất nghĩa đế, cũng gọi là mắt kiên cố, cũng gọi là Ma-ha đại Bát-nhã. Ở kẻ nam gọi là nam, nơi kẻ nữ gọi là nữ. Các người chỉ tự ngộ đi ban ấy đều là ngôn ngữ nhà rỗi”. Sư bèn nắm cây phất trần, tiếp bảo: “Hiểu rồi gọi là Thiền, chưa ngộ qua nhiên khó và rất khó, trước mắt ngăn cách cái núi Tu-di, tỏ ngộ rồi dễ và rất dễ, tin miệng nói lại không gì chẳng phải”. Có vị Tăng hỏi: “Thế nào là Phật?” Sư bảo: “Ai bảo ông nghĩ gì mà hỏi”. Vị Tăng ấy bèn phỏng nghĩ. Sư bảo: “Xong”.